izvoliti, -l/, -liwi pf.
M; Br; Ps; Rit; CIvan Pet Oxf Bč Ac Tk Žg Grš; FgEust Lign Trans Serm; RegBen
- htjeti, poželjeti; will, want, desire; — θελεῖν, βούλεσθαι; velle (neg. nolle), studere: vse êže izvolit’ stvoritь BrVb1 230d Vat5 179d N2 198d izlolit’ (sic!) VO 360b πᾶν ὃ ἐὰν θελήσῃ ποιήσει omne quod voluerit faciet Eccl 8,3; hoĉu tvoriti eže izvolju niktože me ne ustavitь ot vole moee BrVb1 143a VO 220b Vat5 103a faciam quod volo; iže bo aĉe izvolit’ drug’ svêta sego biti vrag’ b(o)ži bivaet’ BrVO 284c ἐὰν … βουληθῇ quicumque … voluerit Ja 4,4; ne izvoli razumeti da ublažitь PsLob 22r BrAc 8b ne iz’voli PsFr 32a Par 23v οὐκ ἐβουλήθη συνιέναι noluit intelligere Ps 35,4 ║ ne v’shotê CPar 33; b(ož)e iže … sp(a)sitela n(a)šego plьt’ priêti i na križ’ vziti izvoli MVat4 72d Roč 62a Lab 65c BrVO 221a Vb1 143c Pm 100c qui … salvatorem … carnem sumere et crucem subire fecisti ║ stvorilь esi Vat5 103b N2 106b Bar 196a MNov 74a; veseliem’ mir’skago nastoêniê samomu h(rьst)u c(êsa)ru ugoditi izvoli MVat4 208d Roč 174a Nov 217d iz’voli Lab 181a placere studuit;
izvoljeti, udostojati se; be pleased, deign; — καταξιοῦν, εὐδοκεῖν; dignari: budi b(og)ь posrêde toboju i mnoju dok’lê iz’volit’ g(ospod)ь CBč 22a ἕως ἂν εὐδοκήσει κύριος; inočedi sine o(tь)čь primi rabinu tvoju izvoliv se roditi iz mene smêrenie FgTrans 1a ὁ καταξιώσας … τεχθῆναι; êkože za vse roditi se račilь esi takožde li za vse umrêti izvoliši BrVO 21b Vb1 13b Vat5 7b iz’voliši N2 8c Bar 82b an … mori digneris;
nakaniti, odlučiti; intend, decide; — βούλεσθαι, εὐδοκεῖν, ἐπιτίθεσθαι; velle: seju veroju iz’volihь prêžde priti k’ vamь … i vami priti v’ macedonoju BrN2 58d Vat5 61a Bar 148a izvolih’ Pm 60d ἐβουλόμην volui 2C 1,15 ║ hotêh’ Vb1 80c VO 115b; ne oskudêjut’ ot nih’ vsa êže koliždo izvole tvoriti aĉe sice budut’ BrVO 137c πάντα ὅσα ἂν ἐπιθῶνται ποιεῖν Gn 11,6; mukami že i strast’mi eže s(ve)tomu vitaliju stvoriše g(ospod)a ego s(ve)t(a)go agrikola skončati izvoliše BrVb4 77a iz’voliše N2 499d Vat19 367c Agricolam terrere voluerunt; bl(a)ž(e)ni že tomas’ izvoli ustanoviti ustupiti izvoli zlobê BrVb1 42d-43a izvoli … om. VO 58b N2 34b cedendum censuit esse malitiae ║ voli … om. Vat5 33b Pm 34c Bar 111c; samь (sc. hrьstь) iz’voliv’ postrada PsFr 50a αὐτὸς εὐδοκήσας ἔπαθεν CommPs 51,3;
zavoljeti; get to love; — ἀγαπᾶν; diligere: bl(a)gouhaniê tvoê lučiša masti olêi izlitь e(stь) ime tvoe togo r(a)di d(ê)vi izvoliše te velmi BrN2 479a Pm 259b Vat6 165d Lab 120a Bar 412b νεάνιδες ἠγάπησάν σε Ct 1,3 adolescentulae dilexerunt te Ct 1,2 ║ v’zljubiše CPar 178v; sim. BrN2 356d, 377c, 450a, 469b;
refl. impers. izvoli se c. dat.: svidi se, učini se dobrim; it pleased, it seemed good; — ηὐδόκησεν, ἔδοξεν c. dat.; placet c. dat.: kada jure izvoli se g(ospode)vê v’zeti svoe predanie ot nego CBč 23b ἡνίκα ηὐδόκησεν ὁ κύριος παραλαβεῖν; izvoli se abramu i lotu meždju soboju seloma razlučiti BrVO 140c Vb1 94d; g(ospod)ь da g(ospod)ь otêtь êkože g(ospod)u izvoli se tako bistь BrVO 378a Vb1 240d ὡς τῷ κυρίῳ ἔδοξεν sicut Domino placuit Job 1,21 êkože g(ospode)vê godê Bar 277a; aĉe bo pridet’ prêmudrost’ v’ tvoe pomišlenie a čuv’stvie tvoe i duši dobro biti izvolit se BrVb1 225b VO 352a ἐὰν … ἡ δὲ αἴσθησις τῇ σῇ ψυχῇ καλὴ εἶναι δόξῃ si … scientia animae tuae placuerit Pr 2,10;
- više htjeti, izabrati; prefer, choose; — ἐκλέγεσθαι, αἱρετίζειν, προαιρεῖσθαι, αἱρεῖσθαι; eligere: b(la)ž(e)ni že kliman’tь … samь pače izvoli zavezenie trpêti neže požrêti idolomь BrVat19 375a Vat6 204c Pm 284a Vb4 92a iz’voli Lab 159a dicens se magis exilium appetere quam diis sacrificare; r(e)če im’ êkov’ izvolju ê um’riti nego da primete ven’êmina ot nadar’ moih’ COxf 20d morior potius quam Beniamin ex meo tollatis sinu; drêvle neže uvêstь otvrêĉi zьloe i izvoliti dobroe BrVO 19d Vb1 11c ἐκλέξασθαι τὸ ἀγαθόν eligere bonum Is 7,16 ║ izbrati Vat5 8d iz’brati N2 10a; tugi sutь mnê otvsudu i čto izvolju ne vêdê BrVO 432d Vat5 231d N2 250b Bar 285d quid eligam ignoro; sim. MVat4 51c Lab 52a Roč 44a Dn 13,22; vznenavidêše bo prêmudrostь a straha g(ospod)na ne izvoliše BrVO 351c Vb1 225a τὸν δὲ φόβον τοῦ κυρίου οὐ προείλαντο Pr 1,29 ║ ne priêše Vat5 173b N2 191a Bar 273b timorem Domini non susceperint Pr 1,29; pom(i)luet’ oĉe g(ospod)ь siona i iz’volitь oĉe ier(u)s(oli)ma BrVO 460d/461a izvolitь N2 260b αἱρετιεῖ eliget Zch 1,17; h(rьst)a êk(o) n(a)sь radi ob’niĉav’ša i bolnoe ub(o)žstvo izvol’ša PsFr 33d ἑκούσιον πενίαν ἑλόμενον CommPs 36,14; izvoli ju h(rьst)ь i v žiliĉi svoemь prebivati ju s’tvori BrVat6 94a elegit eam ║ vzljubi N2 404b Lab 30a Vat19 274b Pm 199c;
ptc. adj. izabran, odabran; elected, chosen; — electus: vinograde moi izvoleni az te nasadih’ biti mnê v naslaždenie BrVO 239a Vb1 156d Vat5 112b N2 116b Pm 108c vinea mea electa ║ izbrani Bar 205c; sь est’ otrokь moi izvoleni egože vzljubih’ položih’ na nem’ d(u)h’ moi BrVO 54d Vb1 39c ecce puer meus electus ║ ljubi BrVat5 31a N2 32a Pm 32a Bar 108c; – subst.: êko tь roditi se têlesnê v mir’ prihoždaše iže iz’volenie svoe uistinu duhovnê napisal bi v vêčьn’stvie BrVO 40b izvolenie Vat5 22d N2 22d Bar 101d electos suos; roĵeni bo b(og)ь ot b(og)a s(vê)tь ot s(vê)ta divno izvolenie ego posêti BrVat5 23a ║ izbavimie VO 40d izbavi[ti]mie Vb1 31a izbavlenie N2 23a;
ptc. adj. izvrstan, odličan; extraordinary, superb; — ἐκλεκτός; electus: kaê estь siê … krasna lêki m(ê)s(e)cь izvolena lêki sl’nce strašna lêki stanovь zastupь ukrašena BrN2 481d, 357b Vb4 45a Vat6 168b iz’vol(e)na Lab 123b ἐκλεκτὴ ὡς ὁ ἥλιος Ct 6,10 electa ut sol Ct 6,9; sim. BrN2 469b; sim. BrN2 471d; sim. BrN2 467c; lêki mur’ro izvoleno vonju dala esi s(ve)ta d(ê)vo b(ogo)r(odi)ce BrAc 67b Bar 497d sicut myrrha electa ║ izabranoe N2 356b; sim. BrN2 478d Ac 67b Vat6 93a Vb4 41b.
s’sud[ izvoleni σκεῦος ἐκλογῆς vas electionis v. s’sud[.
- razlučiti, prosuditi; discern, judge, conclude; — κρίνειν; aestimare: ljubi b(o)žiê dr’žit’ nas izvoliv’še se êko edin’ za vse umrê têmže vsi umrêše i za vse da živuĉei k semu ne živut’ sêbê BrVO 118a κρίναντας τοῦτο aestimantes hoc 2C 5,14.
Per commutationem αἴρειν c. αἱρεῖν: agapite … sê izvolu te iz molstera i dovedu te v put moi CTk 85r ἄρω (pro ἀρῶ seu αἴρω) σε ἐκ τοῦ μοναστηρίου ║ izvoždu Lab 17c.
Per commutationem izloxiti c. izvoliti: êže bo sama soboju rêsnota izvoli siju raspirati č(lovêč)ska k’rhostь ne boit se BrVat5 67b quam … veritas exposuit ║ izloži VO 138b Pm 67c N2 64a nizloži Vb1 92d.
Cf. iz’brati
SMA